در بازار اختیار معامله، فقط قیمت قراردادها یا ارزش معاملات کافی نیست. گاهی لازم است بدانیم چند قرارداد اختیار معامله شده و فعالیت بازار بیشتر در سمت اختیار خرید بوده یا اختیار فروش. اینجاست که شاخص حجم معاملات اختیار اهمیت پیدا میکند.
بخش حجم معاملات اختیار در صفحه وضعیت بازار تومنلند به شما کمک میکند خیلی سریع ببینید در بازار آپشن، تعداد قراردادهای معاملهشده در سمت خرید و فروش چگونه توزیع شده است. این ابزار برای کسانی که به تابلوخوانی آپشن علاقه دارند، یکی از دادههای پایهای و کاربردی محسوب میشود.
اگر پیش از این مقاله، بخش ارزش معاملات اختیار را بررسی کرده باشید، حالا با کمک حجم معاملات میتوانید تصویر کاملتری از فعالیت بازار به دست بیاورید؛ چون ارزش معاملات نشان میدهد «چه مقدار پول» جابهجا شده، اما حجم معاملات نشان میدهد «چه تعداد قرارداد» معامله شده است.
حجم معاملات اختیار چیست؟
حجم معاملات اختیار یعنی تعداد قراردادهای اختیار معاملهای که در یک بازه زمانی مشخص خرید و فروش شدهاند. این عدد به تحلیلگر کمک میکند بفهمد میزان فعالیت بازار در قراردادهای آپشن چقدر بوده است.
به زبان ساده:
- اگر حجم معاملات بالا باشد، یعنی تعداد زیادی قرارداد بین خریداران و فروشندگان جابهجا شده است.
- اگر حجم معاملات پایین باشد، یعنی فعالیت معاملاتی در آن بخش محدودتر بوده است.
در صفحه وضعیت بازار تومنلند، این داده بهصورت تفکیکی برای اختیار خرید و اختیار فروش نمایش داده میشود تا کاربر بتواند توزیع معاملات را سریعتر تحلیل کند.
درنمودارحجم معاملات اختیار تومنلند چه چیزی میبینیم؟

در این ابزار، حجم معاملات اختیار بهصورت نمودار دایرهای نمایش داده میشود. این نمودار به شما نشان میدهد سهم هر سمت بازار از کل حجم معاملات چقدر بوده است.
در این بخش میتوانید موارد زیر را بررسی کنید:
- حجم معاملات اختیار خرید
- حجم معاملات اختیار فروش
- سهم درصدی هرکدام از کل معاملات
- فیلتر کردن دادهها بر اساس وضعیت قراردادها:
- ATM
- ITM
- OTM
این ساختار باعث میشود کاربر بدون نیاز به بررسی تکتک قراردادها، ابتدا یک نمای کلی از رفتار بازار آپشن به دست بیاورد.
برای مشاهده این دادهها بهصورت روزانه، وارد صفحه وضعیت بازار تومنلند شوید و بخش «حجم معاملات اختیار» را بررسی کنید.
تفاوت حجم معاملات اختیار با ارزش معاملات اختیار چیست؟
یکی از اشتباهات رایج در تحلیل آپشن این است که معاملهگر، حجم معاملات و ارزش معاملات را یکی در نظر میگیرد. در حالی که این دو شاخص، دو چیز متفاوت را نشان میدهند.
حجم معاملات اختیار چه میگوید؟
حجم معاملات نشان میدهد چه تعداد قرارداد معامله شده است. بنابراین تمرکز آن روی تعداد معاملات یا تعداد قراردادهای جابهجا شده است.
ارزش معاملات اختیار چه میگوید؟
ارزش معاملات نشان میدهد چه مقدار پول در آن معاملات جابهجا شده است. یعنی علاوه بر تعداد قراردادها، قیمت معاملات هم در آن اثر دارد.
برای مثال ممکن است یک قرارداد حجم بالایی داشته باشد، اما به دلیل قیمت پایین، ارزش معاملات آن چندان زیاد نباشد. برعکس، ممکن است قراردادی حجم کمتری داشته باشد اما چون قیمت بالاتری دارد، ارزش معاملات قابلتوجهی ایجاد کند.
برای درک بهتر این تفاوت، پیشنهاد میشود مقاله ارزش معاملات اختیار چیست؟ را هم در کنار این مقاله بخوانید.
چرا حجم معاملات اختیار در تابلوخوانی آپشن مهم است؟
حجم معاملات یکی از اولین دادههایی است که نشان میدهد بازار روی کدام بخش فعالتر شده است. وقتی حجم معاملات یک سمت از بازار افزایش پیدا میکند، میتواند نشانهای از افزایش توجه معاملهگران به آن بخش باشد.
در تابلوخوانی آپشن، حجم معاملات میتواند به چند سؤال مهم پاسخ دهد:
- آیا معاملات امروز بازار آپشن پررونق بوده یا کمرمق؟
- فعالیت بیشتر در سمت اختیار خرید بوده یا اختیار فروش؟
- آیا حجم معاملات در قراردادهای نزدیک به قیمت سهم بیشتر است؟
- آیا حجم در قراردادهای دورتر از قیمت سهم هم رشد کرده؟
- آیا حجم بالا با افزایش موقعیتهای باز همراه شده یا فقط معاملات کوتاهمدت بوده است؟
نکته مهم این است که حجم معاملات بهتنهایی سیگنال خرید یا فروش نیست. این داده باید در کنار ابزارهایی مثل موقعیتهای باز، نوسانپذیری ضمنی و ارزش معاملات اختیار تحلیل شود.
حجم معاملات اختیار خرید چه چیزی را نشان میدهد؟
اختیار خرید یا Call قراردادی است که دارنده آن، حق خرید دارایی پایه را در قیمت مشخص دارد. وقتی حجم معاملات اختیار خرید افزایش پیدا میکند، یعنی تعداد بیشتری از این قراردادها در بازار معامله شدهاند.
افزایش حجم اختیار خرید میتواند نشان دهد که توجه بازار به قراردادهای Call بیشتر شده است. اما نباید این موضوع را بهتنهایی به معنی انتظار قطعی بازار برای رشد سهم دانست.
برای تحلیل بهتر حجم اختیار خرید باید بررسی کنید:
- این حجم در کدام نماد پایه رخ داده است؟
- قراردادها نزدیک به قیمت سهم هستند یا دور از آن؟
- حجم معاملات با افزایش موقعیت باز همراه شده یا نه؟
- ارزش معاملات این قراردادها چقدر بوده است؟
- نوسان ضمنی آنها در چه سطحی قرار دارد؟
اگر بعد از مشاهده حجم معاملات اختیار خرید میخواهید قراردادهای فعالتر را پیدا کنید، وارد دیدهبان آپشن تومنلند شوید و قراردادها را بر اساس حجم، ارزش و موقعیت باز بررسی کنید.
حجم معاملات اختیار فروش چه چیزی را نشان میدهد؟
اختیار فروش یا Put قراردادی است که دارنده آن، حق فروش دارایی پایه را در قیمت مشخص دارد. وقتی حجم معاملات اختیار فروش افزایش پیدا میکند، یعنی معاملهگران بیشتری در سمت قراردادهای Put فعال شدهاند.
افزایش حجم اختیار فروش میتواند دلایل مختلفی داشته باشد؛ از پوشش ریسک گرفته تا معاملات سفتهبازانه یا اجرای استراتژیهای ترکیبی. بنابراین تحلیلگر نباید صرفاً با دیدن افزایش حجم Put، نتیجهگیری قطعی درباره روند بازار داشته باشد.
برای تحلیل دقیقتر حجم اختیار فروش، بهتر است آن را در کنار این دادهها ببینید:
- روند نماد پایه
- ارزش معاملات اختیار فروش
- موقعیتهای باز قرارداد
- فاصله قیمت اعمال تا قیمت سهم
- سطح نوسانپذیری ضمنی
اگر میخواهید نسبت فعالیت سمت خرید و فروش را دقیقتر بررسی کنید، میتوانید علاوه بر این مقاله، بخش زنجیره قراردادهای اختیار را هم ببینید تا وضعیت قراردادها در سررسیدها و قیمتهای اعمال مختلف برایتان روشنتر شود.
فیلتر ATM، ITMو OTMدر حجم معاملات اختیار چه کاربردی دارد؟
یکی از قابلیتهای مهم ابزار حجم معاملات اختیار در تومنلند، امکان فیلتر کردن دادهها بر اساس وضعیت قراردادهاست. این فیلترها کمک میکنند بفهمید حجم معاملات در کدام گروه از قراردادها متمرکز شده است.
حجم معاملات قراردادهای ATM
قراردادهای ATM یا At The Money قراردادهایی هستند که قیمت اعمال آنها به قیمت فعلی دارایی پایه نزدیک است. این قراردادها معمولاً برای معاملهگران کوتاهمدت و فعالان بازار جذابیت زیادی دارند، چون حساسیت بیشتری نسبت به تغییرات قیمت سهم دارند.
اگر حجم معاملات در قراردادهای ATM بالا باشد، میتواند نشان دهد بخش مهمی از فعالیت بازار در قراردادهای نزدیک به قیمت جاری سهم متمرکز شده است.
حجم معاملات قراردادهای ITM
قراردادهای ITM یا In The Money قراردادهایی هستند که دارای ارزش ذاتیاند. حجم بالا در این قراردادها میتواند نشاندهنده توجه معاملهگران به قراردادهایی باشد که از نظر ساختار قیمتی، وضعیت جدیتری نسبت به قراردادهای صرفاً انتظاری دارند.
در تحلیل این بخش، بهتر است حجم معاملات ITM را کنار ارزش معاملات و موقعیتهای باز ببینید.
حجم معاملات قراردادهای OTM
قراردادهای OTM یا Out of The Money قراردادهایی هستند که در حال حاضر ارزش ذاتی ندارند و بیشتر بر پایه انتظارات آینده معامله میشوند. رشد حجم در قراردادهای OTM میتواند نشاندهنده افزایش معاملات انتظاری یا سفتهبازانه باشد.
البته حجم بالا در OTM همیشه به معنی فرصت معاملاتی نیست. گاهی این حجم ناشی از هیجان بازار است و باید با احتیاط تحلیل شود.
برای بررسی جزئیات قراردادهای ATM، ITM و OTM، وارد صفحه زنجیره قراردادهای اختیار شوید و وضعیت هر نماد را در سررسیدهای مختلف مقایسه کنید.
چطور حجم معاملات اختیار را در تحلیل روزانه استفاده کنیم؟
برای استفاده کاربردی از ابزار حجم معاملات اختیار، میتوانید این مسیر را دنبال کنید:
1) ابتدا سهم اختیار خرید و فروش را مقایسه کنید
در قدم اول ببینید حجم معاملات بیشتر در سمت اختیار خرید بوده یا اختیار فروش. این کار به شما کمک میکند بفهمید فعالیت بازار در کدام سمت پررنگتر بوده است.
2) بعد سراغ فیلترهای ATM، ITMو OTMبروید
پس از بررسی کلی، فیلترها را جداگانه بررسی کنید. ممکن است در ظاهر حجم اختیار خرید بالا باشد، اما بخش عمده آن مربوط به قراردادهای OTM باشد. یا ممکن است حجم کمتری در ظاهر دیده شود، اما در قراردادهای ATM متمرکز شده باشد.
3) حجم را با ارزش معاملات مقایسه کنید
اگر حجم بالا باشد اما ارزش معاملات پایین، یعنی تعداد زیادی قرارداد با قیمتهای پایین معامله شدهاند. اما اگر هم حجم و هم ارزش معاملات بالا باشد، توجه بازار به آن بخش جدیتر است.
برای این مرحله، مقاله ارزش معاملات اختیار مکمل مستقیم همین ابزار است.
4) حجم را کنار موقعیتهای باز ببینید
یکی از مهمترین بخشهای تحلیل این است که بفهمید افزایش حجم، باعث افزایش موقعیتهای باز شده یا فقط ناشی از معاملات کوتاهمدت و بستن موقعیتها بوده است.
به همین دلیل، بعد از بررسی حجم معاملات، پیشنهاد میشود مقاله و ابزار موقعیتهای باز اختیار را هم بررسی کنید.
5) در نهایت قراردادهای منتخب را در دیدهبان بررسی کنید
بعد از اینکه فهمیدید بازار از نظر حجم در کدام سمت فعالتر است، باید قراردادهای مهم را جداگانه بررسی کنید.
برای این کار میتوانید از دیدهبان آپشن استفاده کنید و قراردادها را بر اساس حجم، ارزش معاملات، موقعیت باز، قیمت اعمال و سررسید مقایسه کنید.
حجم بالا در معاملات اختیار همیشه نشانه خوبی است؟
خیر. حجم بالا همیشه به معنی فرصت معاملاتی نیست. حجم معاملات فقط نشان میدهد تعداد زیادی قرارداد معامله شدهاند، اما دلیل این معاملات را توضیح نمیدهد.
ممکن است حجم بالا به دلایل مختلفی ایجاد شود:
- ورود معاملهگران جدید
- خروج معاملهگران قبلی
- بستن موقعیتهای باز
- اجرای استراتژیهای ترکیبی
- نوسانگیری کوتاهمدت
- افزایش هیجان بازار
- معاملات روی قراردادهای کمقیمت OTM
به همین دلیل، حجم معاملات باید در کنار چند داده دیگر بررسی شود. اگر حجم بالا با ارزش معاملات بالا، افزایش موقعیت باز و نوسان ضمنی معنادار همراه شود، تحلیلگر میتواند برداشت دقیقتری از رفتار بازار داشته باشد.
نمودارحجم معاملات اختیار برای چه کسانی کاربردیتر است؟
ابزار حجم معاملات اختیار برای گروههای زیر بسیار کاربردی است:
- معاملهگران آپشن که میخواهند فعالیت روزانه بازار را سریع بررسی کنند
- افرادی که قصد دارند بین اختیار خرید و اختیار فروش مقایسه انجام دهند
- تحلیلگرانی که به تابلوخوانی آپشن علاقه دارند
- کاربرانی که میخواهند قراردادهای پرمعامله را شناسایی کنند
- کسانی که میخواهند قبل از ورود به دیدهبان یا زنجیره قراردادها، نمای کلی بازار را ببینند
اگر در ابتدای مسیر یادگیری آپشن هستید، بهتر است این ابزار را در کنار مقالههای پایهایتر مثل ارزش معاملات اختیار، موقعیتهای باز و نوسان ضمنی بخوانید تا تحلیل شما فقط بر اساس یک شاخص نباشد.
جمعبندی
بخش حجم معاملات اختیار در صفحه وضعیت بازار تومنلند یکی از ابزارهای مهم برای شروع تابلوخوانی آپشن است. این ابزار نشان میدهد چه تعداد قرارداد اختیار خرید و اختیار فروش معامله شده و سهم هرکدام از کل معاملات چقدر بوده است.
با کمک فیلترهای ATM، ITM و OTM میتوانید بفهمید فعالیت بازار در کدام نوع قراردادها متمرکز شده است؛ قراردادهای نزدیک به قیمت سهم، قراردادهای دارای ارزش ذاتی یا قراردادهای دورتر و انتظاری.
اما برای تحلیل دقیقتر، حجم معاملات را نباید بهتنهایی بررسی کرد. ترکیب آن با ارزش معاملات اختیار، موقعیتهای باز، نوسانپذیری ضمنی، دیدهبان آپشن و زنجیره قراردادها میتواند تصویر کاملتری از رفتار بازار به شما بدهد.CTA نهایی: برای شروع تحلیل روزانه بازار آپشن، وارد صفحه وضعیت بازار تومنلند شوید، ابتدا حجم و ارزش معاملات اختیار را بررسی کنید و سپس برای تحلیل قراردادهای منتخب از دیدهبان آپشن و زنجیره قراردادها کمک بگیرید.
سوالات متداول
حجم معاملات اختیار نشان میدهد چه تعداد قرارداد اختیار معامله در یک بازه زمانی مشخص معامله شده است.
حجم تعداد قراردادهای معاملهشده را نشان میدهد، اما ارزش معاملات مقدار پول جابهجاشده در معاملات را نشان میدهد.
نشان میدهد چه میزان فعالیت معاملاتی در سمت قراردادهای Call وجود داشته است، اما بهتنهایی سیگنال قطعی صعودی نیست.
میزان فعالیت بازار در قراردادهای Put را نشان میدهد و میتواند برای بررسی رفتار پوشش ریسک یا معاملات انتظاری استفاده شود.
این فیلترها کمک میکنند بفهمید حجم معاملات بیشتر در قراردادهای نزدیک به قیمت سهم، دارای ارزش ذاتی یا دور از قیمت سهم متمرکز شده است.
خیر. حجم بالا فقط نشاندهنده فعالیت بیشتر است و باید در کنار ارزش معاملات، موقعیت باز، نوسان ضمنی و وضعیت نماد پایه تحلیل شود.
بعد از بررسی حجم معاملات، بهتر است سراغ ابزارهای مکمل مثل ارزش معاملات اختیار، موقعیتهای باز، نوسانپذیری ضمنی، دیدهبان آپشن و زنجیره قراردادها بروید.